الدخان

۵۹ آیه

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

جزء ۲۵
۱

حم

به نام خدايى كه هم رحمان است و هم رحيم. - حم .

۲

وَالكِتٰبِ المُبينِ

سوگند به كتاب روشنگر .

۳

إِنّا أَنزَلنٰهُ فى لَيلَةٍ مُبٰرَكَةٍ ۚ إِنّا كُنّا مُنذِرينَ

كه ما آن را در شبى مبارك نازل كرديم، چون از آغاز خلقت همواره سنت ما بر انذار خلق جريان داشته است .

۴

فيها يُفرَقُ كُلُّ أَمرٍ حَكيمٍ

در آن شب مبارك هر امر در هم فرو رفته باز مى‌شود .

۵

أَمرًا مِن عِندِنا ۚ إِنّا كُنّا مُرسِلينَ

البته هر امر بدان جهت كه نزد ما است، چون ما همواره فرستنده رسول بوده‌ايم .

۶

رَحمَةً مِن رَبِّكَ ۚ إِنَّهُ هُوَ السَّميعُ العَليمُ

و نازل كردن اين كتاب رحمتى بود از ناحيه پروردگارت، چون كه او شنوا و داناى به حاجت خلق است .

۷

رَبِّ السَّمٰوٰتِ وَالأَرضِ وَما بَينَهُما ۖ إِن كُنتُم موقِنينَ

مالك و مدبر آسمانها و زمين و موجودات بين آن دو است، اگر اهل يقين باشيد .

۸

لا إِلٰهَ إِلّا هُوَ يُحيۦ وَيُميتُ ۖ رَبُّكُم وَرَبُّ ءابائِكُمُ الأَوَّلينَ

جز او معبودى نيست، او است كه زنده مى‌كند و مى‌ميراند، هم مالك و مدبر شما است، و هم‌ مالك و مدبر پدران گذشته شما .

۹

بَل هُم فى شَكٍّ يَلعَبونَ

ليكن ايشان در شكى كه دارند سرخوشند .

۱۰

فَارتَقِب يَومَ تَأتِى السَّماءُ بِدُخانٍ مُبينٍ

پس تو منتظر آن روزى باش كه آسمان دودى آشكار بياورد .

۱۱

يَغشَى النّاسَ ۖ هٰذا عَذابٌ أَليمٌ

دودى كه چشم مردم را بگيرد و اين عذابى است دردناك .

۱۲

رَبَّنَا اكشِف عَنَّا العَذابَ إِنّا مُؤمِنونَ

(آن وقت است كه مى‌گويند) پروردگارا اين عذاب را از ما بردار كه ايمان خواهيم آورد .

۱۳

أَنّىٰ لَهُمُ الذِّكرىٰ وَقَد جاءَهُم رَسولٌ مُبينٌ

اما كجا مى‌توانند متذكر شوند با اينكه رسولى بيانگر برايشان آمد و متذكر نشدند .

۱۴

ثُمَّ تَوَلَّوا عَنهُ وَقالوا مُعَلَّمٌ مَجنونٌ

كه از او اعراض كرده گفتند ديوانه‌اى است كه ديگران تعليمش داده‌اند .

۱۵

إِنّا كاشِفُوا العَذابِ قَليلًا ۚ إِنَّكُم عائِدونَ

ما مقدار كمى از عذاب را از شما برمى‌داريم ولى شما باز به كفر خود برخواهيد گشت .

۱۶

يَومَ نَبطِشُ البَطشَةَ الكُبرىٰ إِنّا مُنتَقِمونَ

روزى كه با گرفتنى سخت و بزرگ مى‌گيريم كه ما انتقام گيرنده هستيم .

۱۷

۞ وَلَقَد فَتَنّا قَبلَهُم قَومَ فِرعَونَ وَجاءَهُم رَسولٌ كَريمٌ

ما قبل از اين قوم فرعونيان را آزموديم كه رسولى كريم به سويشان آمد .

۱۸

أَن أَدّوا إِلَىَّ عِبادَ اللَّهِ ۖ إِنّى لَكُم رَسولٌ أَمينٌ

كه اين بندگان خدا (يعنى بنى اسرائيل) را به من بسپاريد كه من رسولى امين هستم .

۱۹

وَأَن لا تَعلوا عَلَى اللَّهِ ۖ إِنّى ءاتيكُم بِسُلطٰنٍ مُبينٍ

و اينكه بر خدا تكبر نورزيد كه من با دليلى روشن نزد شما آمدم .

۲۰

وَإِنّى عُذتُ بِرَبّى وَرَبِّكُم أَن تَرجُمونِ

و من به پروردگارم و پروردگار شما پناه مى‌برم از اينكه مرا هدف قرار دهيد .

۲۱

وَإِن لَم تُؤمِنوا لى فَاعتَزِلونِ

و اگر به من ايمان نياوريد پس حد اقل از من كناره‌گيرى كنيد .

۲۲

فَدَعا رَبَّهُ أَنَّ هٰؤُلاءِ قَومٌ مُجرِمونَ

پس خداى خود را خواند كه اين قوم مجرمند .

۲۳

فَأَسرِ بِعِبادى لَيلًا إِنَّكُم مُتَّبَعونَ

(خدايش پيام داد) پس بندگان مرا شبانه حركت ده كه دنبال خواهيد شد .

۲۴

وَاترُكِ البَحرَ رَهوًا ۖ إِنَّهُم جُندٌ مُغرَقونَ

و دريا را هم چنان به صورت راهرو بگذار كه ايشان لشكرى هستند كه بايد غرق شوند .

۲۵

كَم تَرَكوا مِن جَنّٰتٍ وَعُيونٍ

چه بسيار از باغها و چشمه‌ها كه از خود بجاى گذاشتند .

۲۶

وَزُروعٍ وَمَقامٍ كَريمٍ

و چه زراعتها و جايگاه‌هاى كريم .

۲۷

وَنَعمَةٍ كانوا فيها فٰكِهينَ

و نعمتها كه از آن برخوردار بودند .

۲۸

كَذٰلِكَ ۖ وَأَورَثنٰها قَومًا ءاخَرينَ

ما اين چنين همه آن اموال را به قومى ديگر ارث داديم .

۲۹

فَما بَكَت عَلَيهِمُ السَّماءُ وَالأَرضُ وَما كانوا مُنظَرينَ

در حالى كه نه آسمان به حال آنان گريست و نه زمين و نه مهلتى به آنان داده شد .

۳۰

وَلَقَد نَجَّينا بَنى إِسرٰءيلَ مِنَ العَذابِ المُهينِ

و در عين همين احوال بنى اسرائيل را از عذابى خوار كننده نجات داديم .

۳۱

مِن فِرعَونَ ۚ إِنَّهُ كانَ عالِيًا مِنَ المُسرِفينَ

از فرعون كه مردى بلند پرواز و از اسرافگران بود .

۳۲

وَلَقَدِ اختَرنٰهُم عَلىٰ عِلمٍ عَلَى العٰلَمينَ

و ما بنى اسرائيل را با علم و اطلاع بر عالميان آن روز برگزيديم .

۳۳

وَءاتَينٰهُم مِنَ الءايٰتِ ما فيهِ بَلٰؤٌا۟ مُبينٌ

و از آيات چيزهايى به آنان داديم كه در آن آزمايشى روشن بود .

۳۴

إِنَّ هٰؤُلاءِ لَيَقولونَ

اين مشركين خواهند گفت .

۳۵

إِن هِىَ إِلّا مَوتَتُنَا الأولىٰ وَما نَحنُ بِمُنشَرينَ

مرگى بجز همين مرگ اول نداريم و ما مبعوث شدنى نيستيم .

۳۶

فَأتوا بِـٔابائِنا إِن كُنتُم صٰدِقينَ

اگر هستيم و شما راست مى‌گوييد پدران گذشته ما را زنده كنيد .

۳۷

أَهُم خَيرٌ أَم قَومُ تُبَّعٍ وَالَّذينَ مِن قَبلِهِم ۚ أَهلَكنٰهُم ۖ إِنَّهُم كانوا مُجرِمينَ

آيا آنها بهتر بودند يا قوم تبع پادشاه يمن و كسانى كه قبل از آنان بودند. ما همه را هلاك كرديم چون مردمى مجرم بودند .

۳۸

وَما خَلَقنَا السَّمٰوٰتِ وَالأَرضَ وَما بَينَهُما لٰعِبينَ

آرى ما آسمانها و زمين و ما بين آن دو را به بازى نيافريديم .

۳۹

ما خَلَقنٰهُما إِلّا بِالحَقِّ وَلٰكِنَّ أَكثَرَهُم لا يَعلَمونَ

نيافريديمشان مگر به حق و ليكن بيشتر مردم نمى‌دانند .

۴۰

إِنَّ يَومَ الفَصلِ ميقٰتُهُم أَجمَعينَ

به يقين كه روز فصل ميعاد همه آنان است .

۴۱

يَومَ لا يُغنى مَولًى عَن مَولًى شَيـًٔا وَلا هُم يُنصَرونَ

روزى كه هيچ دوستى هيچ بارى از دوست خود نمى‌كشد و به هيچ وجه يارى نمى‌شوند .

۴۲

إِلّا مَن رَحِمَ اللَّهُ ۚ إِنَّهُ هُوَ العَزيزُ الرَّحيمُ

مگر كسى كه خدايش رحم كند كه او عزيز و رحيم است .

۴۳

إِنَّ شَجَرَتَ الزَّقّومِ

به يقين درخت زقوم .

۴۴

طَعامُ الأَثيمِ

طعام گنه دوستان است .

۴۵

كَالمُهلِ يَغلى فِى البُطونِ

مانند سرب آب شده كه در شكم غليان كند .

۴۶

كَغَلىِ الحَميمِ

آنهم غليانى چون آب جوش .

۴۷

خُذوهُ فَاعتِلوهُ إِلىٰ سَواءِ الجَحيمِ

بگيريد او را و وسط دوزخ بكشيد .

۴۸

ثُمَّ صُبّوا فَوقَ رَأسِهِ مِن عَذابِ الحَميمِ

و سپس از عذاب جوشان بر سرش بريزيد .

۴۹

ذُق إِنَّكَ أَنتَ العَزيزُ الكَريمُ

(و به وى بگوييد) بچش كه تو همان نازپرورده گردن‌كشى هستى .

۵۰

إِنَّ هٰذا ما كُنتُم بِهِ تَمتَرونَ

براستى اين همان است كه عمرى در باره آن در شك بوديد .

۵۱

إِنَّ المُتَّقينَ فى مَقامٍ أَمينٍ

براستى مردم با تقوى در مقامى امين هستند .

۵۲

فى جَنّٰتٍ وَعُيونٍ

در بهشت‌ها و چشمه‌سارها .

۵۳

يَلبَسونَ مِن سُندُسٍ وَإِستَبرَقٍ مُتَقٰبِلينَ

جامه‌هاى نازك و كلفت از ابريشم به تن كرده روبروى هم مى‌نشينند .

۵۴

كَذٰلِكَ وَزَوَّجنٰهُم بِحورٍ عينٍ

آرى اين چنين- و علاوه بر اين از حور عين به ازدواجشان درمى‌آوريم .

۵۵

يَدعونَ فيها بِكُلِّ فٰكِهَةٍ ءامِنينَ

هر ميوه‌اى كه بخواهند با كمال امنيت طلب مى‌كنند .

۵۶

لا يَذوقونَ فيهَا المَوتَ إِلَّا المَوتَةَ الأولىٰ ۖ وَوَقىٰهُم عَذابَ الجَحيمِ

در بهشت، ديگر طعم مرگ را نمى‌چشند مرگشان همان مرگ اول بود و خدا از عذاب دوزخ حفظشان مى‌كند .

۵۷

فَضلًا مِن رَبِّكَ ۚ ذٰلِكَ هُوَ الفَوزُ العَظيمُ

اين فضلى است از ناحيه پروردگارت و رستگارى عظيم هم همين است .

۵۸

فَإِنَّما يَسَّرنٰهُ بِلِسانِكَ لَعَلَّهُم يَتَذَكَّرونَ

ما درك آن را به زبان تو ساده كرديم تا شايد متذكر شوند .

۵۹

فَارتَقِب إِنَّهُم مُرتَقِبونَ

پس منتظرش باش كه ايشان نيز منتظرند .